MIASTO ŻARY

INFO GDZIE SPĘDZIĆ WOLNY CZAS ZAMEK
I PAŁAC
PARK
PRZYPAŁACOWY
FORTYFIKACJE
FABRYKA
PORCELANY
TELEMANN
W ŻARACH
KOŚCIOŁY
I KAPLICE
KOŚCIÓŁ
FARNY
 

 

 

 

 

 

 

 
ŻARY - STOLICA POLSKICH ŁUŻYC

Żary to miasto o wielowiekowej historii. Pierwsza wzmianka o Żarach pojawiła się w kronice Thietmara w 1007 roku. Żary jako największe miasto Łużyc na wschód od granicznej Nysy Łużyckiej w pełni zasługuje na miano stolicy polskich Łużyc. W 2010 roku Żary obchodziły jubileusz 750lecia lokacji. Miastu nadane zostały w 1260 roku prawa miejskie na prawie magdeburskim. Właścicielem Żar był wówczas Albrecht Dewin, który to połączył gród z podgrodziem, otoczył drewnianą konstrukcją obronną i stworzył tym samym nowoczesne miasto. Żary rozwijały się prężnie pod zwierzchnictwem najpierw ostatniego z Dewinów, następnie Packów i Bibersteinów oraz Promnitzów. Jak każdy ośrodek miejski Żary przeżywały swoje wzloty i upadki. Obecnie jest to średniej wielkości polskie miasto o populacji ok. 39 tyś. osób, znaczący ośrodek przemysłowy i kulturalny województwa lubuskiego. Miasto może pochwalić się licznymi zabytkami kultury sakralnej i świeckiej charakterystycznej dla tej części Łużyc. Powstałe na przestrzeni wieków, zachowane do naszych czasów i sukcesywnie odrestaurowywane podnoszą estetykę i atrakcyjność miasta.

 

 

ELEMENTY HISTORYCZNE MIASTA

Stare Miasto
W sercu starego miasta znajduje się odrestaurowany rynek z ratuszem z XIV/XV w. z pięknym renesansowym portalem nad głównym wejściem. Dookoła rynku wznoszą się piękne kamieniczki barokowe, secesyjne oraz modernistyczne z interesującymi fasadami. Stare miasto zdobią również liczne fontanny oraz studnie: Studnia Tkacza i Studnia Bazyliszka związane są z intrygującymi żarskimi legendami.
 


Zespół Zamkowo-Pałacowy
Zamek Dewinów-Packów-Biberstienów to potężna budowla z Xlllw., przebudowana później w stylu włoskiego renesansu. W 1824r. zamek został przekształcony w więzienie. Po gruntownym remoncie w latach 1930-1945 umiejscowiono w nim muzeum regionalne powiatu żarskiego. Zamek został poważnie uszkodzony w czasie II wojny światowej a zbiory muzeum zaginęły. Pałac Promnitzów został wybudowany na terenie podzamcza w latach 1705-1726 przez Erdmanna II Promnitza. Architektami tego kompleksu wraz z przynależnym parkiem i ogrodami, byli Giovanni Simonetti, Carl Spanninger i August Beer. Od 1992r. kompleks zamkowo-pałacowy jest własnością prywatną.
 


Błękitna Brama
Zbudowana w 1708 r. jako reprezentacyjna brama wjazdowa do rezydencji Promnitzów. Niegdyś obrośnięta była bluszczem rośliny indygo zabarwiającej mury bramy na kolor błękitny.

Obiekty obronne
Ze średniowiecznego systemu obronnego Żar zachowała się do naszych czasów znaczna część murów i kilka obiektów obronnych. Jednym z nich jest wieża obronna (wartownicza) wzniesiona na planie kwadratu z nieobrobionych kamieni polnych, a następnie nadbudowana murem ceglanym. Nieopodal znajduje się kolejna wieża, która pełni funkcję dzwonnicy kościelnej. Najlepiej zachowany fragment umocnień obronnych znajduje się przy ul. Cichej i Podwale. Kolista baszta obronna została odnowiona i wraz z fragmentem umocnień, przystosowana do celów turystycznych.
 


Obiekty kultury sakralnej
Kościół p.w. Najświętszego Serca Pana Jezusa (rzym.-kat.)
Ten monumentalny kościół, potocznie nazywany farą, góruje nad starym miastem. Jego budowę rozpoczęto w XIII w. i trwała ona do XVI w. Kościół wielokrotnie ulegał pożarom i był stale odbudowywany. Najpoważniejszych zniszczeń dokonał nalot bombowy w 1944r. Na szczęście gotycka bryła kościoła zachowała się w całości. Świątynia łączy w sobie różne style architektoniczne - romański, gotycki i barokowy. Kościół jest często miejscem koncertów organowych i muzyki poważnej.
 

 

Kościół p.w. św. Piotra i Pawła (rzym.-kat.)
Malutki kościółek romańsko-gotycki z barokową sygnaturką, zlokalizowany poza murami miejskimi. Zbudowany z kamienia polnego w końcu XII w. Jego fundatorami byli najprawdopodobniej Dewinowie, pierwszy ród władający Żarami.


Kościół Garnizonowy (p.w. Podwyższenia Krzyża Świętego) (rzym.-kat.)
Kościół zbudowany został przez zakon franciszkanów jako kościół św. Barbary. Jego podziemia służyły jako krypty grzebalne dla Packów i Bibersteinów, rodów panujących w Żarach. Kościół zdobi wieża z barokowym hełmem.
 

 

Kościół p.w. Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny (rzym.-kat.)
Kościół wzniesiony został w latach 1914-1917 w stylu neogotyckim. Jest to pierwszy kościół katolicki zbudowany od podstaw po wieloletniej dominacji protestantów w Żarach. W świątyni zachowały się oryginalne wyposażenie i wystrój - kolorowe witraże oraz secesyjne ornamenty na sklepieniach.
 

Kościół p.w. Matki Bożej Szkaplerznej (rzym.-kat.)
Jest to świątynia neogotycka wybudowana w 1896r. jako świątynia protestancka, wykazująca cechy brandenburskiego gotyku ceglanego. We wnętrzu świątyni, na długości północnej i zachodniej, biegnie charakterystyczna dla budowli protestanckich empora. Odrestaurowany ołtarz główny i ambona z l pół. XVII w. pochodzą z protestanckiej kaplicy zamkowej na Żarach. Świątynią katolicką stał się kościół w Kunicach dopiero od 1949r. i od tego momentu jest kościołem p.w. Matki Bożej Szkaplerznej.

© Urząd Miejski w Żarach

 

fot. Andrzej Buczyński

 
INFO GDZIE SPĘDZIĆ WOLNY CZAS ZAMEK
I PAŁAC
PARK
PRZYPAŁACOWY
FORTYFIKACJE
FABRYKA
PORCELANY
TELEMANN
W ŻARACH
KOŚCIOŁY
I KAPLICE
KOŚCIÓŁ
FARNY