Podstawa prawna

Przedstawione informacje wynikają z postanowień następujących przepisów prawnych:
1) art. 143 ust. 5 ustawy z 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej (jednolity tekst opublikowany w Dzienniku Ustaw RP nr 21 z 13 marca 2002 r. pod poz. 205 – z późniejszymi zmianami),
2) par. 1–5 rozporządzenia ministra obrony narodowej z 23 grudnia 2002 r. w sprawie określenia kategorii żołnierzy rezerwy, których przeznaczenie do służby w obronie cywilnej wymaga zgody wojskowego komendanta uzupełnień (Dziennik Ustaw RP nr 8 z 24 stycznia 2003 r. poz. 97).

Cel powołania

Celem powołania żołnierzy rezerwy do służby w obronie cywilnej jest pełnienie przez nich funkcji:
• kierowniczych lub instruktorskich;
• specjalistycznych, wymagających odpowiedniego wykształcenia lub wyszkolenia;
• operatorów skomplikowanego sprzętu będącego na wyposażeniu jednostek organizacyjnych obrony cywilnej.
W przypadku powołania żołnierzy do służby w obronie cywilnej, przeznacza się ich do wykonywania zadań przewidzianych dla obrony cywilnej, a w szczególności do:
1) ochrony ludności, mienia publicznego i mienia pracodawców, urządzeń użyteczności publicznej oraz dóbr kultury;
2) ratowania i udzielania pomocy poszkodowanym w czasie stanów nadzwyczajnych i w czasie wojny;
3) zwalczania klęsk żywiołowych i zagrożeń środowiska oraz usuwania ich skutków;
4) przygotowania ludności do uczestnictwa w powszechnej samoobronie;
5) likwidacji skażeń i zakażeń;
6) budowy i odbudowy awaryjnych ujęć wody pitnej.

Przeznaczenie do służby w obronie cywilnej wymaga zgody wojskowego komendanta uzupełnień w stosunku do następujących kategorii żołnierzy rezerwy:
• wyszkolonych żołnierzy rezerwy, (którzy odbyli czynną służbę wojskową, z wyjątkiem jednodniowych ćwiczeń wojskowych, i złożyli przysięgę wojskową), którzy nie ukończyli czterdziestu lat życia;
• kadry rezerwy (tzn. żołnierzy rezerwy będących: oficerami rezerwy, podchorążymi rezerwy, którzy zdali egzamin na oficera, chorążymi rezerwy oraz podoficerami rezerwy – byłymi żołnierzami zawodowymi), która nie ukończyła pięćdziesięciu lat życia;
• żołnierzy rezerwy reklamowanych od obowiązku pełnienia czynnej służby wojskowej w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny

Uwzględniane kryteria

Wojskowy komendant uzupełnień przy udzielaniu zgody na przeznaczenie do służby w obronie cywilnej w pierwszej kolejności bierze pod uwagę potrzeby uzupełnienia Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej, a następnie jednostek przewidzianych do militaryzacji.